Kitap, dergi, broşür, katalog gibi neşriyatın tasarımında, kısaca basılı yayınların baskıya hazırlanış aşamasında ilk adım "kenar boşlukları"dır. Hazırlayacağınız tasarımın baskıya uygun olabilmesi için kenar boşluklarını ve cetvel çizgilerini düzenlemeniz gerekiyor. Tasarımın doğru alan ve kırpma işaretlerine uygun olmaması halinde, ürettiğiniz tasarımın baskıdaki sonucu utanç verici olabilir. Çoğu tasarımcılar Adobe ürünlerini kullanıyor. Her ne kadar baskı için photoshop 100% uyumlu olmasa da, ya da ilk öncelikli photoshop tercih edilmese de, bizim gibi web tasarımcıları, ek olarak bulaştığı basılı yayın tasarımları için photoshop'u tercih ediyor.

O halde bu dersimizde, photoshop programında yapacağımız basılı yayın tasarımlarında nasıl uygun çalışma zemini oluşturabileceğimizi göreceğiz.

Kesim payı bırakma
Kesim payı bırakmayla başlayalım. Hazırlayacağınız tasarımın, mevcut alan içerisinden (örn:A4) 3mm'lik bir görünmez alanı olması gerekiyor. Bu alan, baskıdan sonra kırpılarak yokediliyor.

Yaygın olarak kullanılan içeri kırpma payı 6mm'dir. Yani bir örnekle açıklarsak, 303mm yüksekliğe ve 216mm genişliğe sahip A4 çalışma sahamızın ancak 297mm yükseklik ve 210mm genişlikteki bir alan çerçevesini kullanabiliyoruz.

A4 = 210mm x 297mm
210mm + 6mm = 216mm
297mm + 6mm = 303mm
Toplam döküman boyutu = 216mm x 303mm

3mm'lik kesim payını bıraktıktan hemen sonra, 3mm'ye sıfır halde hazırlayacağımız tasarım da doğru değil. Çünkü 3mm'lik alan yokedilecek ve elimizde o alanın dışındaki kısım kalacak. Eğer 3mm'nin hemen yanından tasarıma başlarsak, elimize aldığımız baskıda göreceğiz ki, hiç kenar boşluğu bırakmamışız?

Bu sebepten, 3mm'nin de devamında, tasarımın durumuna göre 5mm ya da 10mm'lik bir iç boşluk daha bırakmalıyız. Bunu da cetvel çizgileriyle ayarlayabiliyoruz. Yukarıdaki örnekte de nasıl davranmamız gerektiği anlatılıyor.

Şimdi A4 çalışma sahasını örnek alarak nasıl kenar boşluğu ve cetvel hizası yaratabileceğimizi görelim.

A4 çalışma sahasının toplam boyutları 210x297mm. Biz, 3'er mm'lik kenar boşluklarını da eklersek bu alan 216x303mm'ye çıkar. Yukarıda gördüğünüz gibi sayfa ayarlarınızı yapın. Resolution değerimiz 300piksel ve baskı renk ayarımız da RGB değil CMYK.

Bu boyut ve ayarları tamamladıktan sonra onaylayın ve çalışma sahanıza dönün. Canvas Size aracını kullanarak 3'er mm'lik içeri yol katedeceğiz ve gerçek A4 alanımızı elde edeceğiz.

Burada iki alternatifimiz var. Ben her ikisini de açıklayayım, hangisi kolayınıza gelirse onu kullanırsınız.

Birinci yol:
Yukarıdaki boyutlarda çalışma sahanızı oluşturun, sağ layer kutusundaki kilitli background'un üstüne iki kere tıklayıp onaylayarak "layer" haline getirin. Ctrl + T kısayolunu kullanarak boyutlandırma seçimine geçiş yapın. Hemen üst menüde width ve height değerlerinin 100% olduğunu görürsünüz. Bu değerleri 210x297mm olarak belirleyin ve enter'a basın. Çalışma sahanızın 3mm yukarıdan, aşağıdan, soldan ve sağdan içeri girdiğini görürsünüz.

İkinci yol:
Çalışma sahanıza 6'şar mm'lik fazla alan ekleyip içeri doğru yol almaktansa, mevcut ayarlarınızı dışarı doğru da yapabiliyorsunuz. Örneğin A4 çalışma sahamızın orjinal boyutları neydi? 210x297mm. O halde yukarıda gördüğünüz ayarların aynısını (ama boyutlara 6'şar mm eklemeden) hazırlayıp beyaz sayfayı önünüze getirin. Normalde bu alan sizin çalışma alanınız. Fakat 3mm de her kenarlığa dışarı doğru alan eklemeniz gerekiyor. Bu sebepten, Image / Canvas size menüsüne geçiş yapın. Height ve Width değerlerini 3mm olarak ayarlayın, "relative" kutusunu işaretleyin ve onaylayın. Bu kez, birinci alternatifte içe doğru katettiğimiz yolu dışa doğru almış olduk.

Şimdi son olarak yapmamız gereken, cetvel yardımıyla içeriden 5'er milimlik çizgiler oluşturup çalışmamızın baskı ayarlarını tamamlamak. Bunun için (eğer cetvel kılavuzunuz aktif değilse ctrl + r tuşlarına basın) yukarıdan, soldan, sağdan ve aşağıdan 5mm'lik cetvel çizgileri yaratın. Yukarıdaki ve soldaki cetvelin üstünden, mouseun sol tuşuyla tutup istediğiniz kadar çizgi çekebilirsiniz.

İpucu: Çizgilerin zaman zaman görünmesini, zaman zaman da görünmemesini istiyorsanız ctrl + h kısayolunu kullanabilirsiniz.

Tasarımınız için bırakmanız gereken boşluğun duruma göre 5mm ya da 10mm olduğunu unutmayın. Takıldığınız ya da sormak istediğiniz bir nokta mı var? Lütfen burada paylaşın.